Thắc mắc về thuế thu nhập cá nhân được quan tâm nhất

Hàng trăm câu hỏi đã được gửi đến buổi giao lưu trực tuyến về thuế do trung tâm Xúc tiến thương mại và đầu tư TP.HCM (ITPC) – đơn vị làm trưởng ban điều hành hệ thống đối thoại doanh nghiệp và chính quyền TP.HCM, cục Thuế TP.HCM và báo điện tử Sài Gòn Tiếp Thị tổ chức vào sáng 26.5, thể hiện mối quan tâm rất lớn của doanh nghiệp, người dân về thủ tục nộp thuế.

Các hoạt động phát sinh thu nhập ngoài tiền lương, tiền công như thu nhập từ kinh doanh chứng khoán đều phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Ảnh: Hồng Thái

Trong số những câu hỏi được bốn chuyên gia của cục Thuế TP.HCM gồm ông Nguyễn Trọng Hạnh, phó cục trưởng cục Thuế TP.HCM; bà Trần Thị Lệ Nga, trưởng phòng tuyên truyền và hỗ trợ người nộp thuế, ông Đỗ Quốc Tuấn, phó trưởng phòng tuyên truyền và hỗ trợ người nộp thuế; ông Lê Tư, phó trưởng phòng tuyên truyền và hỗ trợ người nộp thuế trực tiếp trả lời, có thể thấy vấn đề được bạn đọc quan tâm nhất về thuế là thuế thu nhập cá nhân. Từ giải đáp của các cán bộ ngành thuế, chúng tôi tổng hợp thành các vấn đề được bạn đọc hỏi nhiều nhất.

Phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ khai thuế

Hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân được thực hiện theo quy định tại thông tư số 84/2008/TT-BTC và thông tư số 20/2010/TT-BTC. Tổ chức, cá nhân khai thuế, quyết toán thuế không phải nộp thêm bất cứ giấy tờ nào khác ngoài các mẫu biểu, chứng từ đã được quy định tại các thông tư nêu trên.

Theo quy định tại thông tư số 84/2008/TT-BTC, công ty là đơn vị trả thu nhập thì khi nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân, công ty không phải xuất trình hợp đồng lao động đã ký với người lao động, công ty phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ khai thuế nộp cho cơ quan thuế.

Cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công và có ký hợp đồng lao động từ trên ba tháng với cơ quan chi trả thu nhập thì tính thuế thu nhập cá nhân theo biểu thuế luỹ tiến từng phần. Trường hợp người lao động không có ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới ba tháng thì tính thuế thu nhập cá nhân theo thuế suất 10% cho mỗi lần chi trả từ 500.000 đồng trở lên. Công ty khi chi trả tiền lương, tiền công phải tính và trừ thuế thu nhập cá nhân trước khi chi trả cho người lao động.

Đối với cá nhân có thu nhập tiền lương, tiền công từ hai nơi thì phải trực tiếp quyết toán thuế thu nhập cá nhân với cơ quan thuế nên không phải làm giấy uỷ quyền theo mẫu 04-2/TNCN và khi quyết toán chỉ sử dụng một mã số thuế.

Trường hợp cộng tác viên của công ty nếu là người không có ký hợp đồng lao động thì mỗi lần chi trả thu nhập từ 500.000 đồng trở lên thì khấu trừ 10% để nộp vào ngân sách nhà nước.

Trường hợp thu nhập chưa đến mức nộp thuế

Nếu ước tính tổng mức thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế (ví dụ cá nhân có thu nhập không đến 48 triệu đồng/năm nếu độc thân hoặc dưới 67,2 triệu đồng/năm nếu có một người phụ thuộc được giảm trừ đủ 12 tháng hoặc dưới 86,4 triệu đồng/năm nếu có hai người phụ thuộc được giảm trừ đủ 12 tháng,...) thì cá nhân có thu nhập làm cam kết (theo mẫu số 23/BCK-TNCN ban hành kèm theo thông tư này) gửi công ty (cơ quan chi trả thu nhập) để làm căn cứ tạm thời chưa khấu trừ 10% thuế thu nhập cá nhân. Căn cứ vào cam kết của người nhận thu nhập công ty tạm thời không khấu trừ thuế nhưng hết năm vẫn phải cung cấp danh sách để cơ quan thuế biết. Cá nhân làm cam kết phải chịu trách nhiệm về bản cam kết của mình, trường hợp phát hiện có sự gian lận sẽ bị xử lý theo quy định của luật Quản lý thuế.

Hiện nay để giảm bớt thủ tục hành chính cho các đơn vị chi trả thu nhập là các đơn vị hành chính sự nghiệp, tổng cục Thuế đã có văn bản số 1700/TCT-TNCN ngày 21.5.2010 hướng dẫn bổ sung quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2009 có quy định: đối với các đơn vị hành chính sự nghiệp hưởng lương từ ngân sách nhà nước hàng tháng không có khấu trừ thuế thì tạm thời không phải nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2009.

Về việc giảm trừ gia cảnh

Về việc giảm trừ gia cảnh thuế thu nhập cá nhân, nhiều bạn đọc gửi thắc mắc với hoàn cảnh cụ thể, các chuyên gia cho biết việc tính thuế thu nhập cá nhân theo hướng dẫn tại điểm 3.4 công văn số 451/TCT-CS. Có một số trường hợp gia cảnh con nhỏ, vợ ở nhà trông con, bạn đọc thắc mắc chỉ được giảm thuế ít, ông Nguyễn Trọng Hạnh cho biết đã là quy định, cục Thuế không thể thực hiện khác.

Ông Đỗ Quốc Tuấn cho biết thêm: trường hợp năm 2009 cá nhân chưa có thu nhập đến mức chịu thuế thu nhập cá nhân nên chưa đăng ký giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc. Sang năm 2010, nếu có thu nhập đến mức chịu thuế thu nhập cá nhân thì được đăng ký giảm trừ gia cảnh tại thời điểm có phát sinh cho người phụ thuộc. Cá nhân chỉ đăng ký giảm trừ gia cảnh lần đầu, khi có thay đổi người phụ thuộc thì mới đăng ký điều chỉnh bổ sung. Việc đăng ký giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc là của từng cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công hoặc có thu nhập từ kinh doanh. Công ty không phải đăng ký giảm trừ gia cảnh, mà chỉ có trách nhiệm tiếp nhận bản đăng ký người phụ thuộc được giảm trừ rồi chuyển một bản đăng ký giảm trừ người phụ thuộc của đối tượng nộp thuế cho cơ quan thuế trực tiếp quản lý cơ quan trả thu nhập. Cá nhân nếu nộp hồ sơ đăng ký giảm trừ gia cảnh và chứng minh người phụ thuộc trước ngày 31.5.2010 thì vẫn được tính giảm trừ gia cảnh cho năm 2009.

Theo quy định tại thông tư số 84/2008/TT-BTC khi nộp hồ sơ giảm trừ gia cảnh, nộp bản photo có kèm theo bản chính để đối chiếu thì bản photo không cần phải chứng thực. Chi tiết hồ sơ giảm trừ gia cảnh xin vui lòng tham khảo tại tiết b, c điểm 3.1.7 mục I phần B thông tư số 84/2008/TT-BTC ngày 30.9.2008 của bộ Tài chính.

C.Tùng (tổng hợp)