Ý kiến bạn đọc

Chịu trách nhiệm để có trách nhiệm hơn

SGTT.VN - Trong một buổi sáng mà xuất hiện thêm tới hai “lỗ đen” trên đường phố. Nỗi bức xúc, giận dữ của người dân không có cơ hội để nguôi ngoai. Trên hết, là những lo lắng cho tính mạng của mình trong những ngày sắp tới. Họ lại tiếp tục bày tỏ.

Định luật bảo toàn sự xấu hổ trong quản lý đô thị

"Hố tử thần" trên đường Hoàng Văn Thụ (quận Tân Bình) ngày 21.10.2010. Ảnh: Đào Lê

Việc đồng loạt xới tung thành phố thành một đại công trường một cách vô tổ chức, không hề tính đến việc phân luồng giao thông đã gây ra vô số nhọc nhằn lẽ ra có thể tránh.

Nhưng đó là chuyện cũ, chuyện mà người dân tuy khổ sở, nhưng vẫn bảo nhau ráng chịu đựng với khá nhiều sáng kiến (vẽ bản đồ lôcốt, thông báo kẹt xe trên đài FM…) để cùng hy vọng vào một hệ thống giao thông tử tế hơn.

Khi nào cũng thế, người mình vốn lạc quan và tốt bụng!

Niềm hy vọng đó đã bị phá sản hoàn toàn. Sau nhiều năm hì hục đặt các ống thoát nước khổng lồ dưới lòng đất, tình trạng ngập lụt tại thành phố trở thành kinh khủng hơn bao giờ hết. Với chỉ 15 phút mưa to, thành phố trở thành một biển nước mênh mông, đủ làm rối loạn cuộc sống yên lành của hàng triệu con người trong nhiều giờ. Và thừa sức làm người ta chết đuối, chết vì điện giật, cây đổ…

TP.HCM không chịu kém Bangkok, Manila, hay cả Venice (?) về khoản chìm trong biển nước. Nhưng thành phố có thêm một khoản “độc chiêu” mà chắc không một đại đô thị nào có được: các lỗ đen, miệng cống tử thần đang xuất hiện ngày càng nhiều trên đường phố. Gọi là “tử thần” vì nó đã gây nhiều cái chết thảm cho người dân vô tội.

Chuyện như đùa mà có thật. Người dân thành phố bây giờ có thêm thói quen thấp thỏm gọi điện cho con cái, người nhà mỗi chiều mưa, để xem người nhà mình còn đang mắc kẹt ở đâu, có bị gì không.

Vậy là sau mấy năm kiên nhẫn cắn răng chấp nhận tình trạng kẹt xe kinh khủng do đào đường, dựng lôcốt ngổn ngang, người dân đã có một kết thúc hoàn toàn không như ý. Sự kiên nhẫn của họ dường như đã hết, đó là điều mà ta dễ dàng thấy được sau những diễn đàn báo chí trực tuyến trong thời gian gần đây.

Người dân đã có chỗ hợp pháp, công khai bày tỏ sự bức xúc của mình. Tuy nhiên, như “hấp tinh đại pháp” trong truyện chưởng Kim Dung, mọi bức xúc chính đáng đó gần như rơi vào khoảng không. Người ta đổ lỗi cho nhau, người ta ra văn bản chỉ đạo, người ta hứa hẹn… Thoát ra khỏi mê hồn trận ngôn từ của các quan chức, những điều người dân trông đợi về luật pháp và đạo lý lại chẳng thấy đâu. Đơn cử vài việc đương nhiên (nhưng chưa thấy ai làm (?):

– Xin lỗi, bồi thường về tính mạng và tài sản cho những công dân chẳng may chết thảm, hay thương tật vì đã “tham gia giao thông”.

– Tái lập ngay một mặt đường an toàn, chắc chắn, cam kết giải quyết tình trạng ngập lụt với thời hạn rõ ràng, dứt khoát.

– Truy cứu trách nhiệm của những cá nhân, đơn vị đã dẫn đến tình trạng tồi tệ này.

Nhớ lại vụ cháy trung tâm thương mại quốc tế Sài Gòn ITC năm 2002, có một ý kiến đáng ghi nhận từ một lãnh đạo cao cấp của UBND thành phố rằng ông cảm thấy xấu hổ với nhân dân thành phố.

Tuy không còn ở thành phố đã khá lâu, nhưng rất nhiều người dân vẫn nhớ mãi lời ông nói. Vì nó thể hiện lương tri (đương nhiên phải có) của bậc chi dân phụ mẫu.

Trong những ngày hố đen xuất hiện, đe doạ tính mạng người dân từng phút sau bao nhiêu năm chịu đựng lôcốt, ắt không ít người sẽ nhớ lại lời người lãnh đạo kia!

Lại nhớ lời bác hàng xóm là giáo viên vật lý, vừa lấm lem “vượt lũ” Sài Gòn để về nhà: “Xấu hổ không tự sinh ra và mất đi. Xấu hổ chỉ chuyển từ chỗ này sang chỗ khác thôi!”

Không lẽ, việc quản lý đô thị của chúng ta chỉ có thể tóm gọn bằng hai chữ “xấu hổ” mà không thể có một giải pháp mạnh mẽ, dứt khoát.

Người dân sẽ phải còn phải ái ngại trước sự xấu hổ của các quan chức đô thị đến bao giờ?

Lê Đình Phương